Popular Posts

Thursday, 4 May 2023

"પૂજ્ય મોટા"

જીંદગી વિશેની સારી વાત, તેને જીવવાના શ્રેષ્ઠ રસ્તાઓ કેટલાય મોટીવેશનલ સ્પીકર અને ફિલોસોફર આપતા હોય છે ,પણ આજે હું એક એવા વ્યક્તિ વિષે વાત કરવાનો છું જેમણે જીવેલી આખી જીંદગી આજની જનરેશન માટે એક અમૂલ્ય પાઠ જેવી છે, જેના દરેક પ્રકરણ માંથી કેટલુંય શીખી શકાય.

એક અદ્ભુત વ્યક્તિત્વ જેમનું નામ મહેન્દ્રપ્રસાદ ચંદુલાલ શુક્લ. સંબંધ થી તેવો મારા દાદા સસરા (મારા સસરાના પૂજ્ય પિતા) થાય. મારો તેમની સાથેનો પરિચય દોઢ વર્ષનો જ છે તેમ છત્તા પણ લાગણીઓના એક દોરાથી હું તેમની સાથે જાણે કેટલાય વર્ષોથી જોડાયેલો હોઉ તેવો અનુભવ મને થયો છે.


૯૨ વર્ષની પાકટ ઉંમરે એક યુવાન વ્યકતિ ને હંફાવે તેવો તેમનો જુસ્સો હતો. જેટલા શાસ્ત્ર ને સમજવામાં પારંગત તેટલા જ એમના વિચારોમાં આ મોડર્ન જમાનાની જલક જોવા મળતી.
જેટલી વાર તેમની સાથે મુલાકાત થઈ છે, તેમના મોઢેથી શ્રીમદ્ ભાગવત ગીતાના અમુક અધ્યાયો સાંભળવાનો અને સમજવાનો લ્હાવો ચોક્કસથી મે લીધો છે.

"હે પાર્થ, તું શા માટે દુઃખ કરે છે?
આ બધા જે તારી સામે ઊભા છે, તે મૃત્યું પામેલા જ છે.
તું એમને મરણ નથી આપી શકતો. જીવન અને મૃત્યું તેમના શરીર માં રહેલા આત્મા થી પરે છે. તારો વાર શરીર પર થશે, આત્મા પર નહી. આત્મા હંમેશા અમર હતો અને રેહશે. જેમ વસ્ત્ર બદલાય છે તેમ આત્મા એક શરીરમાંથી બીજા શરીરમાં જાય છે."

દાદાના પાર્થિવ દેહને જોતા તેમને કહેલા આ શબ્દો વારે વારે મારા કાનમાં ગુંજી રહ્યા હતા.

વીરપુર નું ગૌરવ, બેદાગ સરપંચ નો તેમનો કાર્યકાળ,
ગામમાં પહેલો ટેલીફોન લાવવાની વાત હોય કે શાળામાં બોર્ડનું સેન્ટર શરૂ કરવાનું હોય, તેનો તમામ શ્રેય પૂજ્ય મોટાના શિરે જ છે. તેમની આ ઉપલબ્ધિઓ આ એક લેખમાં સમાવી શકાય તેમ જ નથી.
એમ તો તેઓ મારા દાદા સસરા હતા પણ જ્યારે તેમની સાથે મુલાકાત થતી ત્યારે એક મિત્ર જેવો ભાવ તેઓ મારી સાથે રાખતા હતા.
તેમની આભા એટલી હદે ભવ્ય હતી કે તમને એમની પાસેથી ઊભા થવાનું જ મન ના થાય.
મને હજી યાદ છે એક દિવસ વાત વાતમાં મે તેમને અમસ્તું જ પુછ્યું હતું કે,
"દાદા, બા ની યાદ આવતી હશે ને?"

પેહલા ૧ મિનિટ તો તેવો કઈ ના બોલ્યા, 
પછી ધીમે થી કહ્યું,
"આવે ને હેરત કુમાર, ઘણી યાદ આવે. આખી જિંદગી તમારા બા એ મારી ઘણી સેવા કરેલી."

ગુજરી ગયેલા બા નો ખાલીપો ઘણીવાર પૂજય મોટાના શબ્દોમાં છલકાઈ આવતો.
બા ની તસ્વીર જોઇને મીઠા અવાજ માં તેઓ ગાતા,
"ઓ નીલ ગગનના પંખેરુ,
તું કાં નવ પાછો આવે
ઓ મને તારી યાદ સતાવે."

૯૨ વર્ષે દાદા ને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થતાં હોસ્પિટલમાં દાખલ કર્યા અને જ્યારે તેમના રિપોર્ટ જોયા તો મારા આશ્ચર્યનો પાર ન હતો.
ફેફસાંમાં ઇન્ફેક્શન વ્યાપક માત્રામાં હતું પણ કોલેસ્ટેરોલ, અને લિપિડ ના રીપોર્ટસ એક યુવાન ફીટ માણસ જેવા.
તેની પાછળ નું કારણ હતું તેમની શિસ્તબદ્ધ જીવનશૈલી.
એક સરીખો ૩ ભાખરી અને દૂધનો ખોરાક.
મારી લખેલી દરેક વાર્તા અને કવિતાઓ તેઓ વાંચતા અને અચૂક પ્રતિક્રિયા તેમની આપતા.
ફેસબુક, વોટ્સએપ અને યુટ્યુબ માં એક્ટિવ રેહતા ૯૨ વર્ષના દાદા બધાને કુતુહલ પમાડતા.
દર્દી સાથેનો મારો અનુભવ છે કે શરીરમાં ઓક્સિજન નું પ્રમાણ ૭૦ ટકાથી ઘટે પછી દર્દીની પીડા તમે જોઈ જ ના શકો એટલી હદે ખરાબ હોય છે. દાદા નું ઓક્સિજન નું પ્રમાણ ૩૦ ટકાથી નીચે ગયું તો પણ તેમની સમજણશક્તિ એક દમ નોર્મલ હતી. 
આટલી વિષમ પરિસ્થિતીમાં પણ તેઓ તેમને મળવા આવેલા ને સમજાવતા કે,
"તમે બધા ચિંતા ના કરો, મને કશું નથી થવાનું."


હું મારી જાતને ભાગયશાળી માનું છું કે, આવા પુણ્ય જીવની સેવા કરવાનો મને અવસર મળ્યો, નક્કી મારે પાછલા જન્મનું કોઈ ઋણાનુબંધ તેમની સાથે હશે.
જેટલું તેજ પૂજ્ય મોટા જીવતા હતા ત્યારે તેમના ચેહરા પર દેખાતું હતું, તેટલું જ મૃત્યું બાદ પણ અકબંધ રહ્યું.
પૂજ્ય મોટાએ દેહ છોડ્યો પણ તેમના આશીર્વાદ, તેમની સાથે જોડાયેલી યાદોનો અમૂલ્ય વારસો અમને સાચવવા આપીને ગયા.
પૂજ્ય મોટા નો પવિત્ર આત્મા ઈશ્વર ચરણમાં સ્થાન પામે અને આ ભવના ચક્રમાંથી મુક્તિની દિશામાં પ્રયાણ કરે એવી જ મારી ઈશ્વરને પ્રાર્થના.


ડૉ. હેરત ઉદાવત 


Tuesday, 28 June 2022

શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક્સ: લાગણીઓનો દરિયો પ્રકરણ ૨૪ : "શ્રદ્ધા"

શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક્સ: લાગણીઓનો દરિયો
પ્રકરણ ૨૪ : "શ્રદ્ધા"


"ચોમાસું બરાબર જામ્યું હતું,
સાંબેલાધારે વહ્યા પછી વરસાદ એ થોડો વિરામ લીધો હતો.

રાત ના ૨ વાગ્યા નો સમય,
હોસ્પિટલ થી ફોન આવ્યો,
"સર એક ન્યૂ બોર્ન બાળક છે,
હજી હમણાં જ ડીલીવર થયું છે, પણ સીક્રેશન બહુ જ આવે છે.

હોસ્પિટલ જઈને જોયું તો ૨ મહિલાઓ આ નાનકડા ફૂલ જેવા બાળક ને ખોળા માં લઈને ચેહરા પર તીવ્ર ચિંતાઓ સાથે ઊભી હતી.

તપાસ કરતા માહિતી મળી કે, કોર્ડ ( ગર્ભ નાળ) બાળક ના ગરદન ની ફરતે વીંટળાઈ ગયો હતો અને તેની હાર્ટ બીટ માં ડ્રોપ આવ્યા, અને ફિટલ ડીસ્ટ્રેસ થતાં તાત્કાલિક સિઝેરિયન કરવામાં આવ્યું.
ઓક્સિજનનું લેવલ ચેક કરતા માલુમ પડ્યું કે, કોર્ડ ના પ્રેશર ના લીધે હાયપોકસિયા( જરૂરી માત્રા કરતા ઓક્સિજન ની ટકાવારી માં ઘટાડો) થયું જેના લીધે બાળક ને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ વધતી જતી હતી.
તાત્કાલિક બાળક ને કાચ ની પેટી માં દાખલ કરીને સારવાર શરૂ કરવામાં આવી 


જે ૨ મહિલાઓ બાળક ને લઈને ઉભી હતી તેમને મારી કેબિન માં બોલાવી,

"સાહેબ , અમે તો આ બહેન ના પડોશ માં રહીએ છીએ.
આ બહેન બિચારા એકલા છે, તેમનો ખાલી એક ભાઈ છે.
હમણાં હોસ્પિટલ એ પોહચતો જ હશે.
તમે એને બાળક ની બિમારી સમજાવીને આગળ નો નિર્ણય લેજો."
૧ બહેન મને જોઈને આટલું બોલ્યા.

"તો બાળક ના પિતા ક્યાં છે?"
મે સામો સવાલ કર્યો.

"સાહેબ, આ કોરોના.
બિચારી આ બહેન ના ઘરવાળા ને ૩ મહિના પેહલા જ ભરખી ગયો."
નિસાસા સાથે તે બહેન બોલ્યા.

લાચારી ની પરાકાષ્ઠા હતી.

મારા થી આગળ કઈ જ ના પૂછી શકાયું.

થોડાક સમય માં તેનો ભાઈ આવે છે.
મે બાળક ની તમામ પરિસ્થિતિ તેને સમજાવી.

તેણે કહ્યું,
"સાહેબ બચાવવાનો પ્રયત્ન કરજો,
આર્થિક પરિસ્થિતિ મારા જીજાજી ના ગુજરી ગયા પછી વધારે કફોડી બની ગઈ છે.
મારો પણ ધંધો આ કોરોના માં બંધ થઈ ગયો છે.
તમને મોઢે કહું છું પણ સારવાર નો ખર્ચ મારા થી આપી શકાય એમ નથી."

જીવન માં ઈશ્વર ક્યારેય કોઈને આવા દિવસો ના બતાવે.

"પૈસા નું અત્યારે ના વિચારો,
પેહલા આ બાળક ની સારવાર કરીએ."

મે ફક્ત આટલો જ જવાબ આપ્યો.


એક નવજાત બાળક જે ક્યારેય પોતાના પિતા ને આ જનમ માં નથી જોવાનું તેની માટે અમારી આખી હોસ્પિટલ ની લાગણીઓ વિશેષ ભાવે જોડાઈ ગઈ હતી.

૨ દિવસ ની ઓક્સિજન ની સારવાર નો સીધો ફરક હવે દેખાઈ રહ્યો હતો.
શ્વાસ બાળક ના સુધરવા લાગ્યા હતા પણ પ્રશ્ન હતો વોમિટીંગ નો. ( Feed intolerance).

એક માં નો તેના બાળક ને થતો સ્પર્શ કદાચ સંજીવની જેવું કામ કરે છે.
હૂંફ અને લાગણીઓ માં કદાચ દવાઓ અને દુવા કરતા પણ વધારે તાકાત રહેલી છે.

૨ દિવસ બાદ જ્યારે બાળક ને તેની માતા ના હાથ માં આપવામાં આવ્યું તે વખત નું દ્રશ્ય હંમેશા મને યાદ રહેશે.
 
બાળક ને પોતાની છાતી સરીખું ભેટી ને અખૂટ વહાલ વરસાવતી તે માતા ને મે જોઈ.
આ કળયુગ માં નિસ્વાર્થ ભાવ થી વેહતી લાગણીઓ નું અનુપમ દ્ર્શ્ય મારી આંખો ની સામે હતું.
એ માતા અને તેના બાળક માં મને ઈશ્વર નો સાક્ષાતકાર થયો.

માતા પાસે જવાના ૨૪ જ કલાક માં વોમિટીંગ ની તકલીફ માં સુધારો થયો અને બાળક ની રિકવરી પણ ઝડપી થઈ.


"સાહેબ ,
૩ મહિના પેહલા મારા ધણી અમને ઓચિંતા મૂકીને ચાલ્યા ગયા.
એ આઘાત ઘણો ભારે હતો. કઈ સમજાતું જ ન હતું.
અને એમાં આ ડિલિવરી વખતે નાયડો ફસાયો,
મારા બાળક ની જિંદગી જોખમ માં મુકાઈ ગઈ.
ઓપરેશન માં લઈ ગયા એ પેહલા મે ડૉ. નયન સર ને કીધું હતું કે,
"ઈશ્વરે મારી ઘણી કસોટી કરી, મારું સર્વસ્વ છીનવી લીધુ."
એમણે સિઝેરિયન કરી તરત બાળક ને મને બતાયું અને કહ્યું,
'હિંમત ના હારીશ,
લે ઇશ્વરે તને આ બાળક રૂપે સર્વસ્વ પાછું આપી દીધું.'
અને તમે સાહેબ આટલી મેહનત કરીને મારું આ બાળક બચાવી લીધું.
તમારો આભાર આખી જિંદગી નહિ ભૂલી શકું."

બાળક ને રજા આપવાની હતી તે દિવસે તે બહેન વડે બોલેલા આ શબ્દો મને અક્ષરસઃ યાદ છે.

દર ૧૫ દિવસે બાળક ને બતાવા તે આવતી,
આજે જોત જોતા આ વાત ને ૬ મહિના વીતી ગયા.

"સાહેબ ,
આ ઢીંગલો હવે ૬ મહિનાનો થઈ ગયો.
એને લઈને અમદાવાદ રેહવા જવાની છું.
અહી મારા કોઈ સગા નથી.
ત્યાં એક મોટા બંગલા માં ઘરઘાટી ની નોકરી મળી ગઈ છે."
ખુશ થતા તે બહેન બોલ્યા.

"તો તો હવે આ ઢીંગલો મને મળવા નહિ આવે એમ ને?"
મે હસતા હસતા કહ્યું.

"ના ના સર,
ભલે ભાડું થતું,
એને કઈ તકલીફ થઈ તો બતાવવા સરખેજ થી વિરમગામ ભાડું ખર્ચીને આઈશ.
પણ બતાઈશ તો અહીંયા જ."
તે બહેન બોલ્યા.

બાળક ના માટે સાચા ભાવે કરેલી મેહનત નું વળતર આ બહેન ને આ છેલ્લા વાક્ય માં મને આપી દીધું હતું.
એમનો ડોકટર તરીકેનો મારા પર નો ભરોસો મારા માટે હંમેશા અમૂલ્ય રેહશે.

ડો. હેરત ઉદાવત.

Thursday, 20 January 2022

શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક: લાગણીઓ નો દરિયો પ્રકરણ ૨૩: "ડાયગ્નોસિસ"

શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક: લાગણીઓ નો દરિયો
 પ્રકરણ ૨૩: "ડાયગ્નોસિસ "

ચોમાસાની શરૂઆત હતી,
કેવો અલગ જ લહાવો છે કેમ? ભીની માટી ની સુગંધ મગજને તરબતર કરતી હોય, વરસાદના એ ટીપાં જ્યારે શરીરને અડે, છો ને પછી ગમે તેવો થાક હોય, જાણે કે અડધી સેકંડ માં ઉતરી જાય.
નાના હતા ત્યારે સ્કૂલમાં નિબંધ પૂછાતો, 
"વર્ષાઋતુ".
એ નિબંધ માં ફાયદા ના વર્ણન ની સાથે ગેર ફાયદા પણ લખવામાં આવતા.
ચોમાસાની ઋતુ એટલે બીમારીઓનું સામ્રાજ્ય જાણે ચારે કોર ફેલાયેલું હોય.
આવી જ ઋતુ ની શરૂઆત,
એન્જલ હોસ્પિટલ માં સવારે ૯:૩૦ નો સમય.
પહેલી જ ઓ.પી.ડી.,

"સર, જુવો ને બાળક ને સામાન્ય શરદી અને ખાંસી છે"

હાથ માં સવા મહિનાનું ફૂલ જેવું બાળક પકડીને એક ૩૦ વર્ષ ના ભાઈ મારી સામે ઊભા હતા.

"બેસાડો,
તાવ તો નથી આવતો ને?"
મે સામે છેડે સવાલ પૂછ્યો.

"ના સર, એવું કશું જ નથી, સરસ છે બાળક એમ તો,
પણ જનમ થી એને શરદી મટતી જ નથી.."
હસતા ચેહરાની પાછળ ની ચિંતા સ્પષટતાપૂર્વક બહાર આવી.

સ્ટેથો્કોપ કાન માં ભરાવીને ચેસ્ટ નું એકઝમીનેશન હું કરી રહ્યો હતો ત્યાં એક શંકા ભર્યો અવાજ કાનમાં સંભળાયો.

મારા ચેહરાના બદલાયેલા હાવ ભાવ તે દીકરાના બાપ એ બરાબર જોઈ લીધા.

"કઈ ચિંતા જેવું છે સર?"
તેમણે તરત પૂછ્યું..

એક મિનિટ, એસ.પી.ઓટુ(Spo2) ચેક કરી લઈએ.

ચિંતા ભરી આંખો થી મશીનમાં આંકડાઓ તે છોકરા ના પપ્પા જોઈ રહ્યા હતા.

"સર ૯૬% બતાવે છે..!"
આતો નોર્મલ કેહવાય ને?
તેમના થી પૂછ્યા વિના રેહવાયું નહીં.

"હા એમ તો નોર્મલ છે,પણ મારી સલાહ છે કે એક વાર છાતી નો ફોટો પડાવી લેવો જોઈએ,
રેસ્પિરેશનનો અવાજ જે નોર્મલ બાળકો માં આવે એના કરતા તમારા બાળક માં થોડું વધારે વરિયેશન આવે છે..!"

આ સાંભળી પેહલા તો એ ભાઈ મારી સામે જોઈ રહ્યા,
પછી બોલ્યા,
" સર, છોકરું આટલું શાંતિ થી સૂઈ ગયુ છે,
ખાલી સમાન્ય કફ બોલતો હોય છે એટલે જ હું બતાવા આવ્યો તો,
એવો તાવ પણ કદી નથી આવ્યો ને ધાવણ પણ સરસ લઈ જ લે છે.
તો સર દવા થી મટાડી દો ને,
ફોટો ના પડાવીએ તો નથી ચાલે એવું ?

મૂંઝાતા ભાવે તે ભાઈ બોલ્યા.

"જુઓ, શરદી ખાંસી ગણા બાળકો ને થાય, પણ હું છાતી નો ફોટો દરેક નો નથી કરાવતો,
ભલે આ બાળક હસતું દેખાય છે પણ ફેફસામાં કઈક મોટી તકલીફ આપણે મિસ ના કરી શકીએ.
હું આગ્રહ કરીશ કે તમે ફોટો પડાવી લો..!"
મે તેમને સમજાવાનો પ્રયત્ન કર્યો.

"ઠીક છે સર, ફોર્મ ભરી આપો..! "
મૂંઝવણ સાથે તેને હા પાડી.

૨ કલાક બાદ,
તે ભાઇ તેની પત્ની સાથે આવ્યો.
હાથ માં એક્સ રે હતો,
"લો સર, કરાવી લીધો છે".

એક્સ રે નું ડાયગ્નોસિસ જે મગજ માં ચિંતા ચાલતી હતી તે જ નિકળ્યું.
'congenital diaphragmatic Hernia'
જન્મ સમયે ફેફસાં અને આંતરડા ને અલગ કરતા ઉરોદરપટલ માં જો કાણું રહી જાય તો આંતરડા નો ભાગ ફેફસાં માં આવી શકે અને બાળક ને શ્વાસ ને લગતી કેટલીય બીમારીઓ નોતરી શકે.

"ભઈલા, તકલીફ તો મોટી છે,
બીમારી વિશે મે તે છોકરા ના માં બાપ ને જાણકારી આપી.
આનું કન્ફર્મેશન કરવા સિટી સ્કેન કરવો પડે અને પછી બાળકો ના સર્જન નો ઓપીનીયન લઈને ઓપરેશન કરવાનું પણ આવે."
તેના પિતા ના ખભે હાથ મૂકી તેને હિંમત આપતા મે કહ્યું.

" સર, આ બધું શું થઈ ગયું, ગરીબ માણસ છું સર,
આ બધા નો રસ્તો કેવી રીતે કાઢીશ.
તમે મને છાતી નો ફોટો આપી દો, હું સગવડ કરાવીને સિટી સ્કેન કરાવીને આવું છું."
એક્સ રે હાથ માં લેતા તે ભાઈ બોલ્યા.

" પૈસા ની ચિંતા ના કરો,
જો સિટી સ્કેન માં ડાયગ્નોસીસ પાક્કું થશે તો સીવીલ હોસ્પિટલ માં આ બાળક નું ઓપરેશન વિના મૂલ્યે થઈ શકશે, 
બીમારી નું નિદાન વેહલા થયું છે તો સારવાર કરાવી જ જોઈએ. બાળક ની જિંદગી આખી સારી બની જશે."
હિંમત બાંધતા તેના પિતા ને મે કહયું.

૨ દિવસ સુધી મે સિટી સ્કેન અને એ પેશન્ટ ની રાહ જોઈ.
મન માં થતું કે શું થયું હશે એ બાળક નું?
રીપોર્ટ કરવ્યો હશે કે કેમ?

૨૦ દિવસ બાદ મારા હેરત વચ્ચે એ ભાઈ ને ફરી થી સવારે ૯૩૦ એ ઓ.પી. ડી. માં મે જોયો..

"સર, તમારી વાત સાચી હતી,
હું સીધો આ એક્સ રે લઈને અમદાવાદ ગયો,
ત્યાં જઈને સિટી સ્કેન કરવી તમે કીધું તું એ સિવિલ હોસ્પિટલ માં બતાવીને આવ્યો.
તેમણે કીધું કે આટલું જલ્દી નિદાન થયું છે એ મોટી વાત છે,
ડીફેક્ટ  એટલી નાની છે કે ક્લીનિકલી પકડવું ગણું મુશ્કેલ કેહવાય. ૪ મહિના પછી ઓપરેશન નું કીધું છે સર,
થોડું એનું વજન વધે એટલે.
તમારો ખુબ ખુબ આભાર સર,
બીમારી વિશે માહિતી આપી સાચો રસ્તો બતાવવા બદલ."
આંખ માં ખૂણે ભરાયેલા આંસુ સાથે તે ભાઈ બોલ્યા.


" અરે એમાં કઈ આભાર ના હોય, હાથ જોડવા હોય તો બહાર મંદિર માં બેઠેલી માં ને જોડજો, જે હંમેશા દુઃખ માં રસ્તો બતાવે છે.
બાળક સારું થઈ જાય એટલે આપણે બધા જ ખુશ."
તે ભાઈ ના હાથ પકડી એક ખુશી સાથે મે તેમને કહ્યું.

૪ મહિના બાદ,
ફરી થી તે કુટુંબ આવ્યું,
" સર ,
ઓપરેશન થઇ ગયું, હવે તેને એક દમ સારું છે."
જે દુઃખ અને ચિંતા ભરેલા ચેહરા સાથે તેવો ગયા હતા આજે એક ખુશી સાથે તેવો પાછા આવ્યા.

"બસ, હવે સાચવજો એને વધારે.
અને કઈ પણ તકલીફ પડે તરત લઈને આવજો."
એક સંતોષ સાથે મે કહ્યું.

બે હાથ જોડીને ખુશીથી પોતાના ઘરે જતા એ ફેમિલી ને જોઈને મનમાં થયું,
૧૦ વર્ષ મેડિકલ માં જે ઉજાગરા અને મેહનત કરી, તે બધી જ સફળ છે જ્યારે તમે કોઈનું દુઃખ દૂર કરવાનું માધ્યમ બની જાઓ છો..!"

ડૉ. હેરત ઉદાવત

Friday, 15 October 2021

શેડ્સ ઑફ પેડિયાટ્રિક: લાગણીઓનો દરિયો પ્રકરણ ૨૨: "દૂધપીતી..!! "

  https://pagead2.googlesyndication.com/pagead/js/adsbygoogle.js?client=ca-pub-8891650281683208શેડ્સ ઑફ પેડિયાટ્રિક: લાગણીઓનો દરિયો

પ્રકરણ ૨૨: "દૂધપીતી..!! "



સવારની તાજગીનો અનુભવ દિવસના બીજા કોઈ પણ પ્રહરમાં કરવો લગભગ અશક્ય છે. 

ટેબલ પર પડેલા ફોનમાં એક નોટિફિકેશન બ્લીંક થાય છે, 

"નવજાત શિશુના ગેર કાયદેસર ગર્ભ પરિક્ષણ નો વધતો દર..! "

જાણીને ખરેખર આંચકો લાગશે પણ વાસ્તવમાં ભારતમાં દરરોજ અંદાજે ૨૦૦૦ જેટલા ગર્ભમાં ઉછરી રહેલી દીકરીઓના ડીગ્રી વિનાના ક્વેક્સ(ઊંટવૈદ) વડે ગર્ભપાત થઈ રહ્યા છે. 

કેટલાય લોકો આ નવજાતના જાતિ પરીક્ષણ કરવાના કાળા ધંધા માં ઉંડે સુધી ઉતરેલા છે. 


એન્જલ હોસ્પિટલમાં પિડિયાટ્રિશ્યન તરીકેનું મારું પહેલું જ અઠવાડિયું હતું. 

રાતના લગભગ ૯ વાગ્યાનો સમય, 

એક ૫ દિવસની બાળકીને લઈને ઘણા લોકો દોડીને આવે છે. 

"જુઓ ને, આ બાળકીનો શ્વાસ કેમ આવો થઈ ગયો છે? "

ત્યાં હાજર મારા સ્ટાફ નિકુંજ ભાઈ બાળકીને જોઈને તેની બિમારીનો તાગ કાઢવાનો પ્રયાસ કરે છે, 

મોઢામાંથી નીકળતું સફેદ ફીણ, દૂધ શ્વાસ નળીમાં ગયું હોય તેની સાક્ષી પૂરતું હોય છે. 

ઓકિસજન નું લેવલ ૭૦ થી ૮૦ ટકાની વચ્ચે જોલા ખાય છે. 

ઝડપથી કાચની પેટીમાં દાખલ કરી સારવાર શરૂ કરવામાં આવે છે. 

શ્વાસ નું નાનું મશીન જેને CPAP. તરીકે ઓળખાય છે તેનો સપોર્ટ આપવામાં આવે છે. 


બાળકીના એક્સ રે માં એસ્પિરેશન ન્યુમોનિયીનું કન્ફર્મ ડાયગ્નોસિસ મળે છે. 

સાચા સમયે મળેલી ઓક્સિજન અને એન્ટિબોયોટીક્સની સારવાર નું પરિણામ ઘણુ જ સુખદ હોય છે. 

૩ દિવસની અંદર જ બાળકને કાચની પેટીમાંથી કાઢીને મધરસાઈડ કરવામાં આવે છે. 

પણ એક વસ્તુ મનમાં ઉંડે સુધી ખટકતી હોય છે અને એ છે તે બાળકીના મા ની ઉદાસી. 

આટલી સિરિયસ કંડિશનમાંથી હેમખેમ બહાર નીકળવાના જે ખુશી,એક મા ના ચહેરા પર હોવી જોઈએ, તેની ભારોભાર અછત વર્તાતી હતી. 

બીજી એક વાત કે તે બાળકીનો પિતા આજે ૪ દિવસ હોસ્પિટલમાં એડમિશન ના થયા હોવા છતાં પણ તેના ખબર અંતર પૂછવાની તસ્દી સુદ્ધાં પણ લેતો ન હતો. 


"સાહેબ, 

અમને રજા આપી દો. ઈશ્વર ની ઈચ્છા. 

એની મરજી હશે તો બાળકીને જીવાડશે નહીં તો એની પાસે જ એને બોલાવી લેશે..! "

આંખો માં આંસુ સાથે તે બાળકીના નાના મારી કેબીનમાં અપરાધ ભાવે આવ્યા. 


"બસ થોડાક દિવસોના ઈન્જેક્શન નો કોર્સ બાકી છે, 

બાકી હવે તો ઓકિસજન નો સપોર્ટ પણ ઓછો કરી શક્યા છીએ આપણે. 

આમ અધૂરી સારવાર લઈને જવું યોગ્ય નથી "

વિનંતી ભાવે મે તેમને રજૂઆત કરી. 


"સાહેબ, આ બાળકીના જન્મથી તેના સાસરિયાં ખુશ નથી. મારી દીકરીને પણ સાસરે લઈ જવાની ના પાડે છે. છૂટા છેડાનો કેસ પણ નાખવાની એ લોકોની તૈયારી છે. તમે સારવાર સારી જ કરી છે, પણ હોસ્પિટલ ને ચૂકવવાના પૈસા પણ મારી પાસે પૂરતા નથી..! "

તે બાળકીના નાનાએ સંપૂર્ણ વાત પર પૂર્ણ પ્રકાશ પાડતા કહ્યું. 


"તમે દાદા પૈસાની ચિંતા ના કરો, જે આપશો એ વિના દલીલે લઈ લેશું. 

બસ આ બાળકીને ઈન્જેક્શન નો કોર્સ પૂરો કરી લેવા દો..! "

આજીજી કરતા મેં કહ્યું. 

કેટલી વિષમ પરિસ્થિતિ હશે એ પિતા માટે કે જેની પરિણિત દિકરીના લગ્ન તૂટવાની અણી પર છે એ પણ નવી જન્મેલી ઈશ્વર સ્વરૂપ બાળકીના લીધે.... 

૧૦ દિવસ સુધી વારંવાર સમજાવીને તે બાળકીને સારવાર પૂરી કરવામાં આવી. 

રજા આપતી વખતે તે બાળકીની માતાને ફક્ત મેં કહ્યું કે, 

"તારી દીકરી ઘણી હિંમત વાળી છે, આટલા ખરાબ ન્યુમોનિયા ને પણ હરાવી દીધો. 

ભલે ને તારો ઘરવાળો તારો સાથ ના આપે, એ તો મૂર્ખ છે ,પણ તું એકલી જ કાફી છે તારી દીકરી ની જીંદગી ઘડવા માટે. "


એ માં ની આંખમાં આંસુ હતા, તે ફક્ત એટલું જ બોલી કે, 

"માં છું સાહેબ એની. 

એના માટે તો આખી દુનિયા સામે લડીશ."



૧૫ દિવસ પછી સવારના ઓ.પી.ડી.નો સમય.. 


તે નાનકડી ઢીંગલી ફરીથી રૂટીન ચેક અપ માટે આવી. 

આજે એક લાચાર માં મને ના દેખાઈ, પણ પોતાની દીકરીની જીંદગી બનાવવા, આ ક્રૂર સમાજની સામે લડતી સાક્ષાત જગદંબા જાણે ઉભી હોય તેવું મને લાગ્યું.. 


પહેલાના જમાનામાં દૂધપીતી કરવાનો ક્રૂર રિવાજ હતો, જે આજના જમાનામાં સ્ત્રીભ્રૂણહત્યા જેવી વિકૃત માનસિકતા સુધી પહોંચ્યો છે. 

આજે દશેરા છે, 

રાવણ ને બાળવા કરતાં સ્ત્રી ભ્રૂણહત્યા ની માનસિકતા ધરાવનાર અને કરનાર એ તમામને બાળવાની જરૂર છે..! 



ડૉ. હેરત ઉદાવત


Tuesday, 10 August 2021

શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક્સ(લાગણીઓનો દરિયો) પ્રકરણ ૨૧ : Dr. HHS મેડમ

 શેડ્સ ઓફ પિડિયાટ્રિક્સ (લાગણીઓનો દરિયો) 

પ્રકરણ ૨૧: Dr. HHS મેડમ




૧ ઓગસ્ટ,૨૦૧૮..


બપોરનો સમય.

એક ૧૨ વર્ષ ની છોકરીને ઉંચી કરીને એક ૪૫ વર્ષનો વ્યક્તિ વૉર્ડમાં આવે છે. 


"જુઓ ને બેન, આ છોકરીના પગ એકદમથી જ કામ કરતા બંધ થઈ ગયા છે, કંઈ સમજાતું નથી આવું શા કારણે થયું. કંઈક કરો બેન, એને ચલાતું જ નથી..! "


અવાજ માં ગભરાહટ અને આંખોમાં મદદની અપેક્ષા હતી. 


ત્યાં હાજર રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર તે છોકરીની પ્રારંભિક તપાસ કરે છે. 

માથાના વાળથી લઈને નખના ટેરવા સુધી ગરીબી અને કુપોષણથી ખરડાયેલું એક શરીર દેખાય છે. 

તે છોકરીની આંખો જાણે મદદ માટે ચીસ પાડતી હોય તેવો ભાસ તે રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર ને થાય છે. 


તરત જ સિનિયર કન્સલ્ટન્ટ ને બાળકીની હાલત વિષે ઈન્ફોર્મ કરવામાં આવે છે. 


"બાબા, 

ઢીંગલી સારી નથી.. 

એક્યુટ ઓનસેટ છે, ૨ જ દિવસમાં આટલું રેપિડ પ્રોગેશન. લોઅર લિંબનું પેરેલિસિસ ઝડપથી હવે અપર લિંગમાં હાથના ભાગે પ્રસરી રહ્યું છે. 

આ G.B.S. જ છે. (ઓટોઈમ્યુનિટી સાથે સંકળાયેલી એક બિમારીનો પ્રકાર.) 

ફટાફટ I.V. IG મંગાવીને શરૂ કરો. "





આ એડવાઈઝ આવી હતી ડૉ. હિરલ મેડમ તરફથી. 


ફર્સ્ટ યર રેસિડન્સી ની શરૂઆતના મારા મહિનાઓ હતા. 

હજી સામાન્ય બિમારીઓની સમજ પડવાની માંડ શરૂઆત થઈ હતી તેમાં આ G.B.S. નામની બિમારી અજુગતી લાગી. 

બિમારી વિષે એમ.બી.બી.એસ. ના દિવસોમાં વાંચેલું હતું પણ આ પેશન્ટ પહેલી વાર જોયું. 


"પ્રોગેશન ઝડપી છે, ગમે ત્યારે શ્વાસ ના મસલ્સ ઈનવોલ્વ થઈ શકે છે, વેન્ટિલેટર ની તૈયારી રાખજો.. "

હિરલ મેડમના કિધેલા આ શબ્દો સાક્ષાત સાચા પડ્યાં. સારવાર શરૂ થઈ ગઈ હતી, 

ઈન્જેક્શન ચાલુ થઈ ગયા હતા, પણ બિમારીનું પ્રોગેશન એટલી હદે ઝડપી હતું કે એ ૧૨ વર્ષ ની બાળકી નંદીની ને શ્વાસ ની તકલીફ વધતા વેન્ટિલેટર પર મૂકવાની જરૂર પડી. 


હજી નંદીની ને બચાવવાના પ્રયાસો ચાલુ હતા એવામાં એ રાત્રે ૧૧ વાગ્યે કિશોર નામનો ૧૦ વર્ષના છોકરાને લઈને તેના માં બાપ દોડી આવ્યા. 


"સાહેબ, જુઓને આ બપોરથી જ તકલીફ થવા લાગી છે કિશોરને. 

હમણાં અડધી કલાક થી તો શ્વાસ જ નથી લઈ શકતો સરખી રીતે, આખું મોઢું લાળથી ભરાઈ ગયું છે, કંઈ બોલી પણ નથી શકતો, 

હાથ પગમાં થોડી મુવમેન્ટ છે પણ શ્વાસ જ નથી લેવાતો...! "

રડતાં રડતાં કિશોરના મમ્મી બોલ્યા. 


રેસ્પિરેશન એટલી હદે ખરાબ હતું કે કિશોર ને સીધો વેન્ટિલેટર પર મૂકવામાં આવ્યો. 

G.B.S. નામની બિમારીનું એક વેરિયેબલ પ્રેઝન્ટેશન. 

જેમાં શ્વાસના, બોલવાના મસલ્સ સૌથી વધારે અસર થાય. 

૨૪ કલાકમાં ૨ વેન્ટિલેટર પર ૨ G.B.S ની બિમારીથી પિડીત બાળકો જીવન માટે ઝઝૂમી રહ્યા હતા. 


આ લડત લાંબા સમય સુધી ચાલવાની હતી. 

૧૫ હજારના આવતા એ IVIG ના ઈન્જેક્શન બંને બાળકો માટે ફ્રી કરાવી આપવામાં આવ્યા. 

પણ ખાસ ફરક જોવા માટે પૂરતી ધીરજની જરૂર હતી. બંને બાળકોના મા બાપને પૂરતો સપોર્ટ ડૉક્ટર અને સિસ્ટર સ્ટાફ તરફથી પૂરો પાડવામાં આવતો. 


દરરોજ વૉર્ડ નો રાઉન્ડ આઈ.સી.યુ. માં રહેલા આ બંને બાળકોથી શરૂ થાય. 

હિરલ મેડમ જે ઉમળકાભેર એ વેન્ટિલેટર પર રહેલી બાળકી સાથે વાત કરે કે થોડાક જ દિવસોમાં નંદીનીનું મેડમ સાથે એક અદ્ભુત બોન્ડિંગ થઈ ગયું. 

મેડમ જ્યારે પણ તેને મળવા જાય તે તરત મેડમ નો હાથ પકડી લેતી, ઈશારાથી બધી તે વાતો કરતી. 

મેડમની એ અનોખી હૂંફ એ છોકરીની નબળી રોગપ્રતિકારક શકિત ને જાણે બુસ્ટ કરી રહી હતી. 


નંદીની ને મળીને મેડમ કિશોર ને મળતા, તેના માથે હંમેશા હાથ ફેરવતાં. 

સ્પર્શ નો કેટલી હદે પ્રભાવ.. 

એક સારા અને સાચા પ્રયાસ, એક સારી આશા સાથે બાળકના માથા પર ફરતો એ હાથ, કેટલી પોઝિટિવ એનર્જી આપી શકે એનો સાક્ષાત્કાર અમે બધા દરરોજ કરતાં. 


બંને પેરેન્ટ્સ નું કાઉન્સેલિંગ મેડમ એટલા સરળ અને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કરતાં કે તેઓના મા બાપની હિંમત હંમેશા બંધાયેલી રહેતી. 

મેડમ નો અમારી સાથેનો લગાવ અમને પેશન્ટ્સ માટે મહેનત કરવાની હંમેશા પ્રેરણા આપતો. 

મેડમ વૉર્ડ માં પગ મૂકે અને હજી તમે એકાદ બે પેશન્ટ્સ નો રાઉન્ડ અપાવો એટલામાં જ એટલી પોઝિટિવ એનર્જી આવી જાય કે આખી રાત જાગીને કરેલી ઈમરજન્સી નો થાક એક ક્ષણ માં ઉતરી જાય. 


હિરલ મેડમ નો આ એનર્જેટિક એટીટ્યુડ ખાલી પેશન્ટ્સ જ નહીં પણ ઘણા રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર માટે પણ લાઈફ સેવિંગ સાબિત થયો છે. 


૪ મહિનાની મહેનત બાદ, બંને બાળકો સ્વસ્થ થયા. 

વેન્ટિલેટર પરથી પોતાનો શ્વાસ લઈ શકે એટલા સક્ષમ થયા, 

ખુશીથી બંને ઘર તરફ વળ્યા. 

એમના ડિસ્ચાર્જ ના દિવસે બંને બાળકો માટે કેક મંગાવવામાં આવી, અને ઈશ્વરે આપેલી આ નવી જીંદગીને બંને બાળકોએ એકબીજાને કેક ખવડાવીને વધાવી. 


વૉર્ડ માં જ્યારે બંને એ કેક કટ કરી, ત્યાં ઉભેલા બંને બાળકોના પેરેન્ટ્સ ની ખુશી અમને અનુભવાતી. 

હિરલ મેડમે સાથે જોડાયેલી આ બંને બાળકોના સંઘર્ષના એ ૪ મહીનાની યાદો, શક્ય જ નથી કે છેલ્લા શ્વાસ સુધી હું ભૂલી શકું. 


મારા થીસીસ ના પહેલા ૧૦ ડેટા હોય કે, પેડિયાટ્રિક્સ નું બેસિક, આ બધાની શરૂઆત મેડમે જ કરી હતી. 


ડેન્ગ્યુ ના એપીડેમિક વખતે મેડમ નું એ O.R.S. નું ફ્લ્યુડ મેનેજમેન્ટ એક જાદુ થી ઓછું નથી જ.. 





હિરલ મેડમની ટ્રાન્સફર થઈ, 

અમારી હોસ્પિટલમાં થી હવે બીજી હોસ્પિટલમાં તેવો ફરજ બજાવશે.

પણ ખાલી વ્યક્તિ ની ટ્રાન્સફર નથી થતી, 

તેની સાથે જોડાયેલી ખુશીઓ, પોઝિટિવ વાઈબ્સ અને લાગણીઓ ની પણ ટ્રાન્સફર થઇ જાય છે. 

પણ એમણે શીખવાડેલી દરેક વસ્તુ, એમણે આપેલું નોલેજ અને એમની સાથે કામ કરી મળેલો એ અમૂલ્ય અનુભવ હંમેશા સાથે રહેશે. 


અમારા પિડિયાટ્રિક્સ ના બધા વૉર્ડ માં એક બૉર્ડ હોય, 

તેમાં વર્કિંગ ડૉક્ટર્સ ના નામ તેમની સિનિયોરિટી પ્રમાણે હોય. 


તેમાં લખેલું ડૉ. હિરલ શાહ નામ, 

છો ને ટ્રાન્સફર થાય, પણ તેને ભૂસી શકવાની હિંમત કોઈનાથી નહિ થાય. 

એ ફક્ત નામ જ કાફી છે, હજારો નિરાશામાં પ્રાણ ફૂ્ંકવા માટે..!! 


   DEDICATED TO OUR MOST PRECIOUS 

         DR. HIRAL HARDIK SHAH Ma'am




ડૉ. હેરત ઉદાવત. 



Tuesday, 1 December 2020

"માવઠું" (નિ:શબ્દ લાગણી)

 



"સાંજના ૫:૩૦ નો સમય, 

સિંધુ ભવન રોડ, 

"ફલાશીલ" કેફેની બહાર પડી રહેલો એ ઝરમર ઝરમર વરસાદ, 

અને કેફેના ટેબલ પર હાથ મૂકી વિચારોમાં મશગૂલ શ્રેણી. 

અચાનક વીજળીનો એક જોરદાર કડાકો થયો,

અવાજ એટલો તીવ્ર હતો કે કેફેમાં બેઠેલા તમામ વ્યકિત થોડા ચમકી ગયા, અને તમામના ચહેરા પર ડર અને ડરના લીધે અનુભવાયેલો હળવો ક્ષોભ પથરાયો. 

શ્રેણીના કાનમાં પણ આ અવાજ અથડાયો પણ તેના મનમાં ચાલતા વિચારોના અવાજની સામે આ અવાજની 'ઈન્ટેન્સિટી' ઓછી પડી. 


"ઑરેન્જ કલરના સિલ્કના દોરામાંથી ગૂંથાયેલો ડ્રેસ અને તેના પર મોરપીંછ રંગનો એ દુપટ્ટો શ્રેણીના વ્યકિતત્વની ભવ્યતાની શાખ પૂરતો હતો. 


" એક્સટ્રીમ્લી સોરી, શ્રેણી.. 

મને ખ્યાલ છે કે એક પિડિયાટ્રીશ્યન નો સમય કેટલો કિંમતી હોય. પણ આ ભર શિયાળે થયેલા માવઠાના  લીધે આવવામાં થોડું મોડું થઈ ગયું"

એક ૨૬ વર્ષનો છોકરો વરસાદના છાંટાથી ભીંજાયેલા પોતાના ચશ્માના ગ્લાસને પોતાના રૂમાલથી લૂંછતા બોલ્યો. 


"અરે, કંઈ વાંધો નથી સંદર્ભ, 

કંઈ કામ આવી ગયું હતું કે શું? "

શ્રેણીએ કહ્યું. 


"એક ઈમરજન્સી ઓ.ટી. લેવાનું થઈ ગયું હતું"

ડૉ. સંદર્ભે જવાબ આપ્યો. 


ડૉ. સંદર્ભ અને ડૉ. શ્રેણીની આ બીજી જ મુલાકાત હતી. 


અરેન્જ મેરેજમાં પ્રેમના દોરા પરોવવાના પ્રયાસ સંદર્ભ તરફથી ચાલી રહ્યા હતા. પણ શ્રેણી ના મનમાં કંઈક ડંખતું હતું. 

એવું પણ ન હતું કે સંદર્ભ તેને ગમતો ન હતો, પણ કંઈક તેનામાં ખૂટતું હોય તેવું હંમેશા તેને લાગતું. 

પણ એ ખોટ શું હતી તેની સમજ તેને પણ ન હતી. 


"તો મેરેજ માટે તે શું વિચાર્યુ છે? 

આ તો મારી મમ્મી એ પૂછવાનું કીધું હતું એટલે પૂછ્યું..! "

કિવીનો જ્યૂસ પીતા પીતા સંદર્ભ બોલ્યો. 


શ્રેણી ખાલી તેની સામે જોઈ રહી. 


જ્યૂસનો ઘૂંટ ગળાની નીચે ઉતારીને સંદર્ભ બોલ્યો, 

"દેખ શ્રેણી તું મને ગમે છે. 

હું ગોળ ગોળ વાત નહીં કરું, 

હું તારી જોડે લગ્ન કરવા તૈયાર છું, જો તને વાંધો ના હોય તો હું મમ્મી જોડે વાત કરી લઉં આજે? "


"દેખ સંદર્ભ, તુ સારો છે. પણ મારે વિચારવા માટે હજી થોડો સમય જોઈએ છે..! "

શ્રેણી એ ટૂંકમાં જવાબ આપ્યો. 


"એક દમ બરાબર. 

ટેક યોર ટાઈમ..! "

હસતા હસતા સંદર્ભે જવાબ આપ્યો. 





આ જવાબ સાંભળી શ્રેણીના મનના વિચારો પણ થોડા શાંત થયા અને બહાર પડતા વરસાદના છાંટા પણ ઓછા થયા. 


"તો હું નીકળું સંદર્ભ? 

મારે મારા વૉર્ડનો રાઉન્ડ લેવાનો સમય થઈ ગયો છે. "

શ્રેણી એ પોતાના હાથમાં પહેરેલી વૉચ તરફ ઈશારો કરતા કહ્યું. 


"હું તને ડ્રોપ કરી દઉં છું"

સંદર્ભે કહ્યું. 


હોસ્પિટલ પહોંચીને શ્રેણી વૉર્ડની તરફ રાઉન્ડ લેવા જઈ રહી હતી ત્યાં અચાનક જ તેના વૉટ્સઍપ માં એક મેસેજ બ્લિન્ક થયો. 


"કેવી રહી મીટીંગ? 

છોકરો ગમ્યો કે નહિ? 

મેસેજ હતો શ્રેણી ના બેસ્ટ ફ્રેન્ડ અને કો રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર દેવમનો. 


" હા... 

એમ તો બધું સારું રહ્યું. 

તારી મિટિંગ કેવી રહી? "

શ્રેણી એ દેવમને પૂછયું. 


"હા, છોકરી તો સારી હતી. 

પણ હજી મારી તરફથી ૧૦૦ ટકા નક્કી નથી..! "

દેવમે શ્રેણીને રિપ્લાય કર્યો. 


"કેમ? 

હવે આ છોકરીમાં શું વાંધો પડ્યો..? "

શ્રેણી એ ફરીથી મેસેજ કર્યો. 


"વાંધો કંઈ નથી, પણ...! "

દેવમે અધૂરો મેસેજ કર્યો. 


"પણ...? 

કંઈક ખૂટતું હોય એવું લાગ્યું..? "

શ્રેણી એ જાણે દેવમના મનની વાત પકડી. 


"ઈજ તો...! 

શું ખૂટે ઈ જ સમજાતું નથી. 

રાઉન્ડ પતે પછી મળજે..! "

દેવમે રિપ્લાય કર્યો. 


પેડિયાટ્રિક ડિપાર્ટમેન્ટના ફાઈનલ યરમાં ભણતા હતા દેવમ અને શ્રેણી. 

રેસિડન્સી ના ફર્સ્ટ યરથી જ એક જ યુનિટમાં કામ કરતા. રેસિડન્સીની દુનિયાના સારા ખરાબ દિવસો એક સાથે જ જોયેલા. 

જોડે કામ કરવાના લીધે એક બીજા માટે મેચ્યોરિટી અને કમ્ફર્ટ ઝોનનું લેવલ એટલી હદે હતું કે, આંખોના ઈશારાથી જ સામે વાળું વ્યક્તિ શું કહેવા માંગે તે સમજાઈ જતું. 

સ્વભાવ આમ સરખા પણ અમુક વાતોમાં એકબીજાથી વિપરીત હતા. 


દેવમ હંમેશા પોતાના શબ્દોને એક્સપ્રેસ કરવામાં પાવરધો હતો, 

શબ્દો પરની પકડ એ હદે મજબૂત હતી કે તે કોઈને પણ ઈમ્પ્રેસ કરી શક્તો. હંમેશા વેલ ડ્રેસ, બધાને મદદ કરવામાં પહેલો, અને કોઈને અજાણતા પણ તેના લીધે દુઃખ ના થઈ જાય તેનું ખાસ ધ્યાન રાખતો. 

એક પિડિયાટ્રીશ્યન તરીકેની પર્સનાલિટીનો રેફરન્સ તરીકે દેવમને રાખી શકાય. 

'મોરના ઈંડા ચીતરવા ના પડે.. '

બાળરોગોના નિષ્ણાત હોવાનો પોતાના પિતાનો વારસો દેવમે બરાબર જાળવ્યો હતો. 





સામે છેડે શ્રેણી એક દિવસ ઓછા બોલી. 

પણ ઈમોશનલી એટલી જ સ્ટ્રોંગ હતી. 

ક્યારેય પોતાનું દુ:ખ કોઈને કહે જ નહીં. 

ક્યારેય ખોટી સિમ્પથી ભેગી કરવાનો પ્રયાસ સુધ્ધાં નહીં. સારી પિડિયાટ્રીશ્યન અને પોતાના સિવાય બીજાના કામમાં પંચાત કરવાવાળા સ્વભાવનો અભાવ તેનામાં હતો. 


જોડે કામ કરવાના લીધે બંને એકબીજાના ક્લોઝ ફ્રેન્ડ્સ બની ગયા હતા.

નાઈટ ડ્યુટી પણ એકસાથે જ આવતી. 

ડૉક્ટર રૂમમાં જમતા પણ હંમેશા જોડે જ. 



એક દિવસ રાત્રે, 

વૉર્ડમાં બંને બેઠા બેઠા પેશન્ટના બીજા દિવસે જે ઈન્જેક્શન આપવાના હોય તેના ઑર્ડર કેસમાં લખી રહ્યા હતા. 

૨:૩૦ વાગ્યાનો સમય.. 


વાતોમાં થી વાતો નીકળતી જ જતી હતી, ત્યાં અચાનક દેવમે પૂછયું, 

"તને આમ કેવો છોકરો ગમે? 

કોઈ ક્રાયટેરીયા ખરા..? "


"હમમમમમમમ.. 

એવું કંઈ ખાસ નથી પણ એક વસ્તુ નક્કી છે કે હું આ હોસ્પિટલના આપણા કો રેસિડેન્ટમાંથી કોઈ જોડે મેરેજ નહીં જ કરૂં...!! "

શ્રેણી એ ઑર્ડર લખતા લખતા કહ્યું.. 


૧ વર્ષમાં દેવમને શ્રેણી માટે પ્રેમ ક્યારે થઈ ગયો તેનો ખ્યાલ તેને પણ ના આવ્યો. 

એક નિસાસા સાથે તે શ્રેણી ને જોઈ રહ્યો હતો

અચાનક તેનું ધ્યાન ભંગ કરતો એક અવાજ આવ્યો, 

"સાબ, વો બુખાર માપને કા મશીન દો ના...! "

એક માતા પોતાના એડમિટેડ બચ્ચાંનો ફિવર મનાવવા માટે આવી હતી. 


શ્રેણી ની વાત સાંભળી દેવમને જાણે કે તાવ ચડી ગયો તો. 

એ મધરને થર્મોમીટર આપી દેવમે શ્રેણી ને પૂછયું, 

"આ તો ખાલી, અમસ્તુ જ પૂછું છું પણ આમ કો રેસિડેન્ટમાંથી ના કરવાનું કારણ? "


"વાત થોડીક જૂની છે, 

મારી એક બેસ્ટ ફ્રેન્ડ ને એમ.બી.બી.એસ.માં એક એનો જ કલીગ ગમી ગયો હતો, 

પણ પાછળથી એ છોકરો સારો ના નીકળ્યો. 

એના જોડે આખા સાડા ૫ વર્ષ મારી ફ્રેન્ડ એ કેટલી મુશ્કેલીઓમાં વિતાવ્યા છે એ મને જ ખબર છે. 

કો રેસિડેન્ટ જોડે જો સારું ના જામ્યું તો પછી મેડિકલ ફિલ્ડમાં એ જ ચહેરા સાથે કામ કરવું અશક્ય બની જાય છે..! "

પોતાની વાત રજૂ કરતા શ્રેણી એ કહ્યું.. 


એ વાતને અને એ રાતને આજે દોઢ વર્ષ થઈ ચૂક્યું હતું. 

દેવમના મનમાં શ્રેણી માટે લાગણીઓ ઘર કરી ગઈ હતી. 

જેટલી પણ છોકરીઓ જોવા જતો બધામાં કંઈક ખૂટતું હોય એવો જ તેને ભાસ થતો. 


આ બધું વિચારતા વિચારતા દેવમ કૉલેજના એન્ટરન્સ પાસે શ્રેણી ની રાહ જોઈ બેઠો હતો. 


"તો કેવો રહ્યો આજનો એક્સપિરિયન્સ? "

રાઉન્ડ પતાવીને આવેલી શ્રેણી એ વિચારમાં ડૂબેલા દેવમને જોઈને કહ્યું. 


"હમમમમમમમ, 

સારી હતી એમ તો. 

જોયે હવે, 

એમ તો હા પાડી દઈશ એવું લાગે છે..! "

દેવમે વિચારોમાંથી બહાર આવતા કહ્યું. 


"ઓહો, 

ફાઈનલી તને કોઈક તો ગમી.!! "

શ્રેણી એ ખુશી વ્યક્ત કરતા કહ્યું.. 


"અને તું? 

તે શું નક્કી કર્યુ? "

દેવમે પૂછયું. 



"સંદર્ભે મેરેજ માટે પ્રપોઝ કર્યું છે, 

વિચારું છું કે હા પાડી દઉં..! "

શ્રેણી એ દેવમની આંખો માં જોઈને કહ્યું.. 


દેવમને શ્રેણી ની આંખો માં એક અજંપો દેખાયો, 

એ કંઈ એ પૂછે એ પહેલાં તો શ્રેણી એ વાત બદલતા કહ્યું, 


"ચલ જઈશું. 

હવે ઘણું મોડું થવા આવ્યું છે..! "

આટલું બોલીને શ્રેણી નીકળી ગઈ. 


દેવમ ક્યાંય સુધી તેને જતા જોઈ રહ્યો. 


થોડાક કલાકો પછી, 

શ્રેણી ના વૉટ્સઍપ માં ફરી એક મેસેજ બ્લિન્ક થયો. 


"તું જાગે છે..? "

શ્રેણી એ જોયું તો મેસેજ દેવમનો હતો. 


"હા...! "

શ્રેણી એ ટૂંકમાં મેસેજ કર્યો. 


"ખોટું ના લાગે તો એક વાત પૂછવી હતી..! "

દેવમે કહ્યું. 


"ગોળ ગોળ વાતો નહીં કર, જલદી બોલ શું છે..? "

શ્રેણી એ કહ્યું. 


"જો ઓલી કો રેસિડેન્ટ જોડે રિલેશન ના રાખવાની વાત એડજસ્ટ થઈ શકે તો મારા ધ્યાનમાં એક છોકરો છે..!! "

દેવમે કહ્યું.. 


"છોકરો તો કે પહેલા, 

એના આધારે કન્ડિશન ચેન્જ થઈ પણ શકે..! "

શ્રેણી એ રિપ્લાય કર્યો.. 


"પહેલા દિવસે જ્યારે એ છોકરાએ તને જોઈતી ત્યારથી જ તું એને ઘણી ગમી ગઈ હતી. 

આટલા વર્ષોમાં કદી તમારા બંનેનો નાની સરખી વાત માટે પણ ઝઘડો નથી થયો. તને બને ત્યાં સુધી કોઈ તકલીફ ના જ પડે અને જો પડે તો એનો રસ્તો પણ જલદી નીકળી જાય તેનું ખાસ ધ્યાન તેણે રાખ્યું જ છે. જમવાનું એનો ફર્સ્ટ લવ છે, પણ એને બીજા નંબર પર કરીને પહેલું સ્થાન એ વ્યક્તિ એ તને આપ્યું છે. દેવમ નામના મારામાં રહેલા કો રેસિડેન્ટે તને I LOVE YOU કહ્યું છે..!! 

તો તારો શું વિચાર છે.? "

દેવમે મેસેજ કર્યો. 


શ્રેણી એ મેસેજ વાંચી લીધો હતો. 

સાક્ષ્ય સ્વરૂપ બ્લયુ ટીક પણ થઈ ગયું હતું.. 

મેસેજ રીડ થયાના ૫ મિનિટ પછી પણ શ્રેણી નો રિપ્લાય ના આવ્યો. 

દેવમને હવે ટેન્શન થવા લાગ્યું. 

એકીટશે તે ફોનને જોઈ રહ્યો હતો. 


એક્ઝેક્ટ ૬ મિનીટ પછી શ્રેણી નો કૉલ આવ્યો, 

૨ મિનિટ સુધી ફોનમાં બંને છેડે શાંતિ પથરાયેલી રહી, 

પછી શ્રેણી બોલી, 


"આ વાત કહેવા કેમ આટલી બધી વાર કરી તે દેવમ..? "


"તે કૉલેજ માં કોઈ જોડે રિલેશન ના રાખવાની શરત રાખી હતી એટલે હિંમત જ ના થઈ.. "

દેવમે જવાબ આપ્યો. 


"આટલા દિવસથી જેટલા પણ છોકરા જોયા બધાને હું તારી સાથે જ કમ્પેર કરતી હતી. 

બધા સારા હતા પણ કોઈ તારા જેવુ તો ન હતું જ.. 

એ જ મને ખટકતું હતું..! "

શ્રેણી એક શ્વાસ માં બોલી ગઈ. 


"ઈ જ તો.. 

તો હવે..? 

એનો મતલબ તારી હા જ ને..? "

દેવમે હસતા હસતા કહ્યું. 


"હા, યુ ફટ્ટુ,

એનો મતલબ.. 

I LOVE YOU TOO...!! "


અને બંને ખુશીથી છલકાઈ પડ્યા. 

અને આટલા વર્ષોથી સબકૉન્સ્યિસ માઈન્ડ માં ડટાયેલું લાગણીઓનું પૂર એવું આવ્યું કે તેમના પેરેન્ટ્સે પણ આ રિલેશન ને એક જ અઠવાડિયામાં ખુશીથી સ્વીકારી લીધો.. 


વાત ફક્ત એટલી જ છે કે, 

"એક વાર તમારા દિલની ફ્રિકવન્સી જેની જોડે મેચ થઈ જાય તેની સાથેના રિલેશનમાં જીવનભર ડિસ્ટર્બન્સ આવવાની શક્યતા પર પૂર્ણ વિરામ મૂકાઇ જ જાય છેે..!! "



ડૉ. હેરત ઉદાવત. 











Thursday, 17 September 2020

લિથિયમ પ્રકરણ ૪ : "અવિશ્વાસ..! "


 

લિથિયમ
પ્રકરણ ૪ : "અવિશ્વાસ..! "

મલ્હારના મ્રુત્યુના સમાચાર સાંભળ્યા બાદ જાડેજાને ૪૪૦ વોલ્ટનો ઝટકો લાગ્યો હતો.

"કંઈક મોટુ રંધાઈ રહ્યું છે નાથિયા,
આ એકસીડન્ટ કરતાં કોઈકના કાવતરાનો ભાગ હોય તેવું વધારે લાગે છે..!"
જાડેજા વિચારતા વિચારતા નાથુની સામે જોઈને બોલ્યા.

"જીના પર શંકા હતી,
એતો આ દુનિયા સોડીન જ જતો રયો.
સાહેબ હવ તમોને સુ લાગ છ..
કુણે કર્યું હશે આ બધુ..?"
નાથુ ઉદાસ મોઢે બોલ્યો.

"છેલ્લે મલ્હાર જેને જેને પણ મળ્યો છે,
તે બધાની તપાસ કર...!"
જાડેજા ફક્ત આટલું જ બોલી શકે છે.

વાતને બે મહિના નીકળી જાય છે,
ઉપરથી પ્રેશર હોવાના લીધે માહેશ્વરીની ફાઈલ ક્લોઝ થઈ જાય છે.
પૂરાવાના અભાવે આ સ્યૂસાઈડ જ હતું એમ દુનિયાએ પણ સ્વીકારી લીધું હોય છે.

પણ જાડેજા ની ઊંઘ હરામ થઇ ગઈ હતી.
તેમને હંમેશા થતુ કે ગુનેગાર હજી સુધી પકડાયો નથી.

"સાહેબ હવ બધુ ભૂલી જો. મોટો મોણસો અગાળ આપણે બધોય નોની કીડીયો જેવા છીયે,
બધો આપણને દબોઈન જતો ર..! "
નાથિયો અકળાયો હતો.

જાડેજા આંખો બંધ કરી સાંભળી રહ્યાં.
નાથુએ વાતને આગળ વધારતા કહ્યું,
"આ બધું પેલી ડૉક્ટરના લીધે થયું,
ના તો ઈને મલ્હારની વાત કાઢી હોત, ના તો આપણું મગજ ફેરવ્યું હોત.
ચારના આપણે સ્યૂસાઈડ મોનીને કેસ બંધ કર દીધો હોત..!"
નાથુની આ વાતથી જાડેજા અકળાયા હતા,
ગુસ્સો કરીને કંઈક બોલે ત્યાં અચાનક તેમના મનમાં એક વિચાર ઝબક્યો,

"યસ નાથ્યા,
યસ..
ડૉક્ટર..
હું કેવી રીતે આ મિસ કરી ગયો.
તને યાદ છે નાથિયા મેં તને કીધું હતું કે મલ્હાર જેને છેલ્લી વાર મળ્યો એ બધાની તપાસ કરાવ.
એમાં એક વ્યક્તિ હતા ડૉ. વ્રજ મહેતા.
એ વખતે તેઓ અમદાવાદમાં ના હોવાથી મળી શકાયું ન હતું.
મને થાય છે એક વાર એમને મળવું જોઈએ, કદાચ કંઈક તાગ મળી જાય..! "

આ તરફ જાડેજા અને નાથુ ડૉ. વ્રજના જોડે તપાસ કરવા નીકળ્યા અને બીજી તરફ,
અમદાવાદની ફાઈવ સ્ટાર હૉટેલના રૂમ નંબર ૫૦૨ માંથી કંઈક અવાજ આવી રહ્યો હોય છે.

"ઑહ ગોડ, રાજન..
શું માસ્ટર પ્લાન હતો તમારો.
થેંક્યુ સો મચ કે તમે મને મલ્હાર ની વાસ્તવિકતા અંગે મને જાણ કરી,
નહીંતર હું અંધારામાં જ રહેતા.. "
અવાજ મલ્હારની પત્ની કવિતાનો હતો.

"બેવફાઈની સજા તો મળવી જ જોઈએ દરેકને.
એ લોકોની વાતો કરી આપણે શું કરવા ટાઈમ વેસ્ટ કરીએ છીએ.. "
રાજને કહ્યું.

"યસ સ્યોર,
તમે આજે મને કંઈક ખાસ વાત કરવા માટે બોલાવી હતી. "
કવિતાએ કહ્યું.

"હા વાત એટલી છે કે જીવનમાં બહુ જ એકલતા છે.
મને જરૂર છે એક કંપનીની. અને તારા જેવી બ્યુટીફૂલ કંપની મળે તેનાથી વધારે કોઈ માણસને શું જોઈએ? "
ફ્લર્ટ કરતાં રાજને કહ્યું.

"તો, હવે આગળ.. "
શરમાતા શરમાતા કવિતા એ કહ્યું.

"તો, વિલ યુ મેરી મી..? "
રિંગ કાઢી પ્રપોઝ કરતાં રાજને કહ્યું.

"ઑહ યસ...! "
ખુશીથી કવિતા બોલી.

ખુશીથી રાજને કવિતાને પોતાની બાહોમાં ભરી અને કવિતાએ પોતાના હોઠ રાજનના હોઠ સાથે બિડી દીધા.
૧૦ મિનિટના પેશનેટ લિપ કિસિંગ બાદ રાજને વાઈનનો ગ્લાસ કવિતાને આપ્યો.

"લેટ્સ સેલિબ્રેટ..
ચિયર્સ..! "

કવિતા ગ્લાસને મોઢા પર લગાવે ત્યાં જ પાછળથી દરવાજો ખોલીને ઈન્સપેકટર જાડેજા અને નાથુની અચાનક રૂમમાં એન્ટ્રી થઈ..

"વાઈન ના પીતા કવિતા મેડમ,
એમાં લિથિયમનો વધારે માત્રામાં ડૉઝ આ નરાધમે નાખ્યો છે.
એક ઘૂંટ જીભની નીચે અને તમારૂં પ્રાણ પંખેરૂ ઉડી જશે..!! "
જાડેજા એ પિસ્તોલ રાજન તરફ તાકીને કહ્યું.

પાછળથી જઈને નાથુએ રાજનને પકડી લીધો.

"રાજન, ડૉ. વ્રજને મળીને આવ્યો છું,
તમારી બધી જ બિમારી ની પણ માહિતી મળી ગઈ છે.
વિશ્વાસ રાખો, દરેક બિમારીનો ઈલાજ શક્ય છે..! "
જાડેજા બોલ્યા.

"સર, આ બધું શું છે?
શેની બિમારી..! "
કવિતાએ કહ્યું.

"કવિતા,
રાજન ઑબરૉય એક સાયકાયટ્રીક ડિસીઝ થી પિડાય છે.. જેનું નામ છે,
'ઓથેલો સિન્ડ્રોમ'. આ બિમારી ના અંતર્ગત વ્યકિત ને હંમેશા એવો ભ્રમ રે છે કે, તેનું પાર્ટનર તેની સાથે વફાદાર નથી. તેનું ચોક્કસ થી અફેર છે કોઈકના જોડે.
આલ્કોહોલનું વધારે પડતું સેવન આ બિમારીનુ મુખ્ય કારણ છે. ૨ વર્ષ પહેલાં આ બિમારીનુ નિદાન ડૉ. વ્રજ એ કર્યું હતું. દવા પણ તેઓ બરાબર લેતા હતા. પણ છેલ્લા ૬ મહિનાથી તેમણે આ દવાઓ બંધ કરી અને ફરીથી આ ડિલ્યુસનમાં સપડાયા અને તેનુ પરિણામ તમારી સામે છે..! "
જાડેજા એ ફોડ પાડતા કહ્યું.

"મતલબ, મલ્હાર નુ કોઈ અફેર ન હતું માહેશ્વરી સાથે...??? "
કવિતા હવે તૂટવાની તૈયારી માં હતી.

"હા, તેઓ સારા મિત્રો હતા,
કોઈ અફેર ન હતું, માહેશ્વરી અને મલ્હારનું
પોતાની બિમારીના લીધે રાજને લિથિયમ નો ઓવરડોઝ માહેશ્વરી ને આપીને તેની હત્યા કરી અને જ્યારે મલ્હાર ને વ્રજ તરફથી બધી માહીતી મળી રાજનની બિમારીની તો પોતાનો ગુનો બચાવવા તમારી જોડે મલ્હારની કારની બ્રેક ફેલ કરાવી તેની પણ હત્યા કરવી..! પોતાનો ફક્ત ભ્રમ સંતોષવા માટે તમને પણ ગુનેગાર બનાવ્યા. આબાદ પ્લાન હતો ડબલ મર્ડર ને એક્સિડન્ટ માં બદલવાનો. "
જાડેજા એ કહ્યું.

"તો, આજે મારી પણ હત્યા થાત..? "
કવિતા રડતાં રડતાં બોલી..

"હા,
તું પણ..
જેમ મલ્હાર અને માહેશ્વરી એ દગો કર્યો એમ તે પણ મારી સાથે લગ્ન કરવાની હા પાડીને પોતાની મોતને જ આમંત્રણ આપ્યું છે..
આ ઈન્સપેકટર જે પણ બકવાસ કરે,
મને કોઈ બિમારી નથી, અફેર હતું જ માહેશ્વરી અને મલ્હાર નું. અને એમના ગુનાની સજા મેં બરાબર જ આપી છે..! "
આટલું બોલી રાજન હસવા લાગ્યો..

રાજનને સાયકાયટ્રીક વૉર્ડમાં દાખલ કરી ટ્રીટમેન્ટ શરૂ કરવામાં આવી અને કવિતાને રાજનને ગુનામાં સાથ આપવા બદલ જેલના સળિયા ગણવાનો વારો આવ્યો..

થોડાક દિવસ પછી,
પોલીસ સ્ટેશનમાં,
"નાથિયા એક વ્યસન અને બીજો અવિશ્વાસ..
આ બંને જીવલેણ છે..! "
જાડેજા બોલ્યા..

"હોવ સાહેબ,
જબરી મોટી વાત કીધી છ..
આજ કેસ પૂરો,
આ જ તો પાર્ટી આલવી પડશે, હાલો ચૂસકી લગાઈએ..! "
નાથ્યા એ કહ્યું..

"શેની?? દારૂ ની..? "
જાડેજા એ હસતા હસતા કહ્યું.

"ના બાપુ,
ચા ની..
તમ ય શું?
દારૂ થી તો દૂર જ હારુ,
ચોક મન પેલો ઑથેલો થઈ જાય તો મારૂ બૈરું જ મન માર નાખ..! "
નાથ્યો અને જાડેજા ચા ની ચૂસકી લેતા લેતા હસવા લાગ્યા...!!

પૂર્ણ.
ડૉ. હેરત ઉદાવત.


"પૂજ્ય મોટા"

જીંદગી વિશેની સારી વાત, તેને જીવવાના શ્રેષ્ઠ રસ્તાઓ કેટલાય મોટીવેશનલ સ્પીકર અને ફિલોસોફર આપતા હોય છે ,પણ આજે હું એક એવા વ્યક્તિ વિષે વાત કરવ...